Γιατί η αρχαιοελληνική σκέψη αποτελεί φάρμακο για την κρίση, κατά την Μάρθα Νουσμπάουμ

Γράφει η Νατάσα Μπαστέα

[...] η Μάρθα Νουσμπάουμ, η διάσημη καθηγήτρια  Αρχαίας Φιλοσοφίας στο Πανεπιστήμιο του Σικάγου...ακολουθώντας τους Στωικούς , γίνεται υπέρμαχος της "θεραπευτικής φιλοσοφίας" όπως την αποκαλεί, "μιας επιστήμης της ζωής που ασχολείται με τις επίμονες ανθρώπινες ανάγκες.".

Θεωρεί λοιπόν  ότι ειδικά σε περιόδους όπως αυτή που ζούμε, το να διαβάζει ή να βλέπει κάποιος  στο θέατρο αρχαίες τραγωδίες  είναι θεραπευτικό. 

" Το να διαβάζουμε τα βάσανα άλλων δοσμένα με τον μοναδικό τρόπο  των αρχαίων τραγικών ποιητών  λειτουργεί ως ένα είδος "μεταβατικού αντικειμένου"- όρος που χρησιμοποιούν οι ψυχαναλυτές για να περιγράψουν  τα παιχνίδια που επιτρέπουν στα μωρά  να βγουν από την αγκαλιά της μητέρας τους και να εξερευνήσουν τον κόσμο".
"Όταν έχουμε αισθήματα φόβου και οίκτου για τον ήρωα μιας τραγωδίας", έχει γράψει, "εξερευνούμε στοιχεία της δικής μας ευαλωτότητας  σε ένα ασφαλές περιβάλλον".

[....] απόσπασμα από άρθρο με τίτλο: Η αρχαιοελληνική σκέψη φάρμακο για την κρίση, της Νατάσας Μπαστέα στα ΝΕΑ του Σαββατοκύριακου 6-7 Οκτωβρίου 2018 

Ο Λάκης και το παιγνίδι των Σειρήνων

Λατρεμένο  μου

σου παραθέτω  σκέψεις για ένα σύγχρονο παιγνίδι  Σειρήνων
από συνέντευξη του γνωστού καλλιτέχνη Λάκη Λαζόπουλου.

Αν θες, μπορείς να την διαβάσεις ολόκληρη πατώντας ΕΔΩ.

Έμαθα ότι βρέχει σήμερα στην Αθήνα.

Στην Πάτρα, τούτη την ώρα χαιρόμαστε ήλιο με δοντάκια.
Όχι καπρόδοντα ή δρακουλιάρικα δόντια. Απλώς νεογιλά.

Τουτέστιν ο καιρός αίθριος με  μια ελαφριά ψύχρα
που την αισθανόμαστε περισσότερο οι γριές.

 Εσύ, όταν βρίσκεσαι σε σταυροδρόμι, πρόσεξε
με ποια από τις δύο μανταμίτσες θα πας...

Από μένα, φιλιά!

Ευανθία η Σαλογραία
.................................................................................................
.....................................................................................................




πηγή για τη συνέντευξη: 
[.....]

Μα αυτό είναι το παιχνίδι των Σειρήνων, το ότι με καλούν να απαντήσω. Αν απαντήσω μία φορά, δηλαδή αν πω ήρθε ή δεν ήρθε, σημαίνει ότι από κει και πέρα είμαι υποχρεωμένος να απαντάω σε όλα. Αρα αυτοί θα φτιάξουν άλλα τόσα ανάλογα ερωτήματα και έναν φαύλο κύκλο απαντήσεων και θα με αναγκάσουν να μπω στο παιχνίδι. Είναι πολύπλοκο. Σαν να σε περιμένουν έξω από κλαμπ χίλιοι μπράβοι για να σου δώσει ο καθένας και μια μπουνιά και εσύ να ξέρεις ότι είναι αδύνατον να αντιμετωπίσεις και τους χίλιους. Είναι βέβαιο αυτό. Το καλύτερο που έχεις να κάνεις είναι να μη βγεις. Εγώ λοιπόν δεν το παίζω καμπόσος, να βγω στην αλάνα με όλους αυτούς που παραμένουν σε μεγάλο βαθμό κρυμμένοι, παρότι τους έχω ψάξει και ξέρω την προέλευσή τους.



Λάκης Λαζόπουλος

[....]

«Μπλε Φάλαινα»:Το μυστηριώδες παιχνίδι αυτοκτονίας που οδηγεί εφήβους στον θάνατο

«Μπλε Φάλαινα»: Το μυστηριώδες παιχνίδι αυτοκτονίας που οδηγεί εφήβους στον θάνατο.

 Περιλαμβάνει μια σειρά δοκιμασιών η οποία κορυφώνεται την 51η ημέρα με την απόλυτα αυτοκαταστροφική πράξη.Η έξαρση στις απόπειρες αυτοκτονίας που έχει παρατηρηθεί το τελευταίο διάστημα μεταξύ των Ρώσων εφήβων μπορεί να έχει τις ρίζες της σε ένα επικίνδυνο διαδικτυακό παιχνίδι με το κωδικό όνομα «Μπλε Φάλαινα», το οποίο κυκλοφορεί στα τοπικά social media.
Αυτό αναφέρει τουλάχιστον σημερινό δημοσίευμα της Daily Mail, το οποίο επικαλείται ρωσικά μέσα.

Σύμφωνα με το άρθρο, η αστυνομία στη Ρωσία διερευνά καταγγελίες οι οποίες αναφέρουν πως στο πρόσφατο «κύμα αυτοκτονιών» εμπλέκονται επικίνδυνες ομάδες που δρουν μέσω των social media.

Δύο νεαρά κορίτσια,η 15χρονη Γιούλια Κονσταντίνοβα και η 16χρονη Βερόνικα Βαλκόβα, βρήκαν τραγικό θάνατο το περασμένο Σαββατοκύριακο, όταν «βούτηξαν» από την ταράτσα ενός ψηλού κτηρίου.

Η 16χρονη Βερόνικα Βαλκόβα

Λίγες ώρες αργότερα ένα ακόμη 15χρονο κορίτσι τραυματίστηκε σοβαρά πέφτοντας από το παράθυρο ενός διαμερίσματος ψηλού ορόφου, σε άλλη περιοχή της Ρωσίας.
Οι ρωσικές Αρχές πιστεύουν ότι και τα τρία κορίτσια επηρεάστηκαν από τους «εγκεφάλους» ενός σκοτεινού παιχνιδιού που ονομάζεται «Μπλε Φάλαινα».
 
Στο πλαίσιο αυτού του παιχνιδιού, που κυκλοφορεί μόνο σε στενούς κύκλους-ομάδες, οι έφηβοι καλούνται να φέρουν εις πέρας μια σειρά από δοκιμασίες για ένα διάστημα πενήντα ημερών. Την 51η μέρα, η τελευταία δοκιμασία του παιχνιδιού είναι η αυτοκτονία, αναφέρει η Daily Mail.

Η 15χρονη Γιούλια Κονσταντίνοβα

Ένα από τα στοιχεία που ακολουθεί τώρα η αστυνομία είναι τα μηνύματα που αφήνουν οι αυτόχειρες έφηβοι στις σελίδες τους στο Facebook, προτού πηδήξουν στον θάνατο, τα οποία φαίνονται να έχουν πολλές ομοιότητες. «Κάθε λογική έχει χαθεί», «Νιώθω σαν να είμαι φάντασμα» «Ήρθε το τέλος», είναι μερικές από τις φράσεις κλειδιά που εμφανίζονται κατ' επανάληψη σε αυτές τις τελευταίες αναρτήσεις.

Με βάση τα στοιχεία που έχουν συγκεντρώσει οι αρχές, η ομάδα θανάτου προσεγγίζει τα θύματά της μέσω του δικτύου κοινωνικής δικτύωσης Vkontakte και τους αναθέτει διάφορες αποστολές, σε μορφή διαγωνισμού.

Σύμφωνα με την καταγγελία μιας κοπέλας, που ευτυχώς ήταν αρκετά έξυπνη ώστε να μην υπακούσει στις εντολές των ανώνυμων «game masters», μερικές από αυτές ήταν να χαράξει λέξεις και σύμβολα στα χέρια της (μεταξύ των οποίων και μια φάλαινα) και να αναζητήσει ένα αρκετά ψηλό κτήριο ώστε να πηδήξει.

«Πόσες ακόμα βαρετές μέρες σκοπεύεις να περάσεις σε αυτή τη ζωή» ρωτούν τα θύματά τους οι εγκέφαλοι αυτής της αρρωστημένης ομάδας, πριν τα στρατολογήσουν σε αυτό που αποκαλούν «παιδιά της νεκρής γενιάς».protothema

Παρουσιάζω παρακάτω και ένα άρθρο σχετικό με το θέμα,το οποίο είναι βασικό σημείο συζήτησης στην Ρωσία και στην Μολδαβία, του ιερομονάχου Σαββατίου Μπαστοβόι

 Θέλω να κάνω μερικές παρατηρήσεις για την αυτοκτονία.Στην περίπτωσή μας η αυτοκτονία δεν είναι κοινωνική συνέπεια την οποία μπορείς να προλάβεις με υπουργικά συμβούλια ή συζητήσεις στην τηλεόραση.Έχουμε να κάνουμε με μία σειρά αυτοκτονιών τις οποίες ο Άλμπερτ Καμύ ονομάζει ''φιλοσοφικές'',αφού έλεγε ότι ''η αυτοκτονία είναι μία φιλοσοφική απάντηση στην ερώτηση,εαν αξίζει να ζήσεις την ζωή σου ή όχι''

 Η ερώτηση είναι η εξής:η ζωή που προσφέρουμε στα παιδιά μας είναι κάτι που αξίζει να την ζήσεις;Τι προσφέρει σήμερα η κοινωνία στα παιδιά,τι προσφέρει το σχολείο και ο υπαρξιακός μας παραλογισμός;Ένας κόσμος χωρίς Θεό είναι ένας κόσμος όπου μπορείς να κάνεις οτιδήποτε και όπου η ζωή και ο θάνατος έχουν την ίδια αξία.Μέχρι και ο Απόστολος Παύλος είπε ότι:««αν ο Χριστός δεν αναστήθηκε, τότε είναι μάταιο το κήρυγμά μας,φάτε,πιείτε,αύριο θα πεθάνουμε»

Πριν από πολλά χρόνια διάβασα ένα εγχειρίδιο για την ιστορία της αυτοκτονίας του Georges Menois.Είναι μία εργασία η οποία παραθέτει στατιστικά στοιχεία αναφορικά με την αυτοκτονία σε διάφορες χρονικές περιόδους,αλλά και για την κοινωνική προέλευση των αυτόχειρων.Επίσης ο Georges Menois παραθέτει πολλές ειδικές περιπτώσεις.Είναι ενδιαφέρον πως πέρα από τις κοινωνικές περιπτώσεις,όπως φτώχεια ή οι βιασμοί ανηλίκων κοριτσιών,η αυτοκτονία είναι η επιλογή ανθρώπων που δεν ανήκουν σε ''επικίνδυνες''κατηγορίες.Βρίσκουμε αυτοκτονίες στρατιωτικών,γιατρών ακόμη και ιερέων.Ο συγγραφέας παρουσιάζει περιπτώσεις όταν πιστοί καθολικοί ξύπναγαν το πρωί,ξυρίζονταν,έβαζαν τα καλά τους ρούχα,πήγαιναν στην εκκλησία,κοινωνούσαν και έπειτα ερχόνταν στο σπίτι και αυτοκτονούσαν.

Αναφέρθηκα σε αυτήν την έρευνα και στον Καμύ,για να δείξω τον απλοϊκό τρόπο με τον οποίον προσπαθούν να σώσουν αυτούς τους νέους.
Αυτοί δεν περιμένουν από εσάς να τους σώσετε από την μπλε,πορτοκαλί ή την μαύρη φάλαινα.Μπορείτε να κλείσετε όλα τα σάιτς και να απαγορεύσετε το διαδύκτιο.
Αυτό που περιμένουν είναι μία πρόκληση.Όχι μία ροζ φάλαινα,με 50 φανάρια και 50 γριές τις οποίες πρέπει να περάσεις απέναντι για να είσαι καλός.Δώστε ένα νόημα στην ζωή τους.προσφέρετέ τους μία μάχη από την οποία να μπορούν να βγουν νικητές

 Η νιότη θέλει μία μάχη με τη ζωή και τον θάνατο από την οποία να βγει νικήτρια.Οι νέοι πηγαίνουν στον πόλεμο να πεθάνουν,οι νέοι πεθαίνουν για τον Χριστό.Οι μάρτυρες όλων των εποχών ήταν στην πλειοψηφία τους νέοι.Επειδή η νιότη είναι έτοιμη να παλαίψει.Εαν δεν τους δώσετε εσείς μία μάχη,έναν αγώνα,θα έλθουν άλλοι να το κάνουν

 Θα σας πω και δύο λόγια τον συμβολισμό της φάλαινας και του μπλε.Στην γλώσσα της Βίβλου η φάλαινα είναι ο δράκος που χτυπιέται να καταπιεί την ανθρωπότητα.Η φάλαινα είναι ο αιώνιος θάνατος,αυτή που καταπίνει τον Ιωνά.Στην φάλαινα αναφέρεται ο Χριστός όταν λέει:«ὥσπερ γὰρ ἐγένετο ᾿Ιωνᾶς ὁ προφήτης ἐν τῇ κοιλίᾳ τοῦ κήτους τρεῖς ἡμέρας καὶ τρεῖς νύκτας, οὕτως ἔσται καὶ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἐν τῇ καρδίᾳ τῆς γῆς τρεῖς ἡμέρας καὶ τρεῖς νύκτας».

Το μπλε είναι το χρώμα της απελπισίας όπως το βλέπουμε στους Γερμανούς ρομαντικούς και στην βυζαντινή αγιογραφία.Το μελανωπό κήτος καταπίνοντας τους αμαρτωλούς κατά την Ημέρα της Κρίσεως,έχει καθιερωθεί στην αγιογραφία

Οι συντελεστές του παιχνιδιού«Μπλε φάλαινα»,χρησιμοποιούν τον βιβλικό συμβολισμό του κακού και του θανάτου ενώ η όλη οργάνωση και οι δοκιμασίες βασίζεται στην αντίληψη πως η αυτοκτονία είναι μία έκφραση θάρρους,αξιοπρέπειας και νίκης.

Προσφέρετε στα παιδιά σας ένα νόημα στην ζωή τους.Μη φοβάστε αυτή την λέξη,αφού τα πράγματα για τα οποία δεν αξίζει να πεθάνεις,είναι αυτά για τα οποία δεν αξίζει να ζήσεις.

Εμείς πιστεύουμε πως το μόνο πράγμα για το οποίο αξίζει να πεθάνεις είναι η αγάπη..Ο Χριστός πέθανε από αγάπη και μας είπε «μείζονα ταύτης ἀγάπην οὐδεὶς ἔχει, ἵνα τις τὴν ψυχὴν αὐτοῦ θῇ ὑπὲρ τῶν φίλων αὐτοῦ».

Τι μπορούμε να πούμε σε αυτούς τους νέους,αφού δεν τους δώσαμε ένα νόημα στη ζωή τους;Ίσως δεν μας τρομάζει ο θάνατος αλλά ο λόγος,η αιτία του θανάτου.
Είμαστε έτοιμοι να πεθάνουμε μαζί σας από αγάπη.

Απόδοση στα ελληνικά π.Γεώργιος Κ.proskynitis.blogspot

πηγή: Προσκυνητής

Ο πολιτισμός μας αγνοεί ακόμη την καρδιά, τη συμπόνια και την αλληλεγγύη

Ζούμε στη φάση της σιωπής, ακόμα κι αν φωνάζουμε, 
εσωτερικά σωπαίνουμε και ψά­­χνου­με απαντήσεις 
για τις αιτίες που μας έφεραν εδώ

ΛΥΔΙΑ ΚΟΝΙΟΡΔΟΥ

Ο πολιτισμός μας αγνοεί ακόμη την καρδιά, 

τη συμπόνια και την αλληλεγγύη

Η Λυδία Κονιόρδου, η κορυφαία πρωταγωνίστρια και δημιουργός, επιστρέφει στην εστία της, το Θέατρο Τέχνης, μεταφράζοντας και πρωταγωνιστώντας στο «Παιχνίδι του τέλους» του Σάμιουελ Μπέκετ.

Υποδύεται τον Χαμ, έναν ρόλο ο οποίος συμβολίζει την εξουσία που «είναι στην πραγματικότητα τυφλή και ανάπηρη, ανήμπορη να επιβιώσει μόνη της, χωρίς τον εξουσιαζόμενο, έντρομη στην προοπτική να φύγει από την κεντρική θέση απ' όπου έχει τον έλεγχο». Εμπνευσή της γι' αυτό το πρόσωπο έχει σταθεί η «προσωπικότητα του Β. Σόιμπλε. Τον φαντάζομαι στο τέλος του, πώς θα φέρει ένας έξυπνος άνθρωπος σαν αυτόν τα αποτελέσματα των πολιτικών του, πώς θα αντέχει το φορτίο του πόνου που έχει προκαλέσει».

Τα σπουδαία έργα αποκαλύπτουν την αλήθεια κάθε εποχής. «Το παιχνίδι του τέλους» ποια αλήθεια μας φωτίζει;

Το «Παιχνίδι του τέλους» είναι ένα συγκλονιστικό έργο-μνημείο του 20ού αιώνα. Ο Μπέκετ ήδη από τη δεκαετία του '50, σαν ένας ευαίσθητος ποιητής, είδε αυτό που τώρα είναι σε όλους φανερό: Τον παραλογισμό της ισορροπίας τρόμου ανάμεσα σε εξουσιαστές και εξουσιαζόμενους, την αλληλεξάρτησή τους για να συνεχιστεί το «παιχνίδι» πάση θυσία, παρ' όλο που κάθε καινούργια παρτίδα συρρικνώνει όλο και πιο πολύ τις ελευθερίες των παικτών, τον τρόπο επικοινωνίας τους όπου η αναπηρία τους συνέχεια αναπτύσσεται. Ομως το παιχνίδι συνεχίζεται, γιατί όπως λέει ο Χαμ: «Ξέρω ότι πρέπει να τελειώσει, κι όμως εγώ διστάζω να τελειώσω».

Βρισκόμαστε σε μια εποχή-πέρασμα, που ο παλιός κόσμος «έχει τελειώσει, σχεδόν τελειώσει», όπως λέει ο Μπέκετ;

Το νιώθουμε όλοι, άλλοι πιο συνειδητά, άλλοι σαν αίσθηση, ότι τα πράγματα πρέπει να αλλάξουν. Δεν γίνεται να συνεχίζει ο κόσμος να πορεύεται με τον ίδιο τρόπο, με τις ίδιες αδικίες, τις πάσης φύσεως εξουσίες που δημιουργούν στρατιές δυστυχισμένων ανθρώπων, «Κλοβ» που δεν τολμούν να σπάσουν τα δεσμά τους, γιατί φοβούνται τι θα συναντήσουν έξω από το «καταφύγιο». Μας τρομάζει αυτό που δεν ξέρουμε αν αλλάξουμε, γι' αυτό συνεχίζουμε παράλογα το ίδιο παιχνίδι, με όλο και πιο περιορισμένους όρους, ζώντας πια στην καθημερινότητα τον ίδιο παραλογισμό. Παίζουμε με το τέλος αναβάλλοντας την αποδοχή του τέλους.

Αυτό που ζούμε τώρα είναι το τέλος;

Είναι κάτι που το νιώθουμε όλοι. Ο πολιτισμός μας, υπέροχος και φρικτός ταυτόχρονα, δεν μπορεί να συνεχίσει άλλο έτσι. Ζούμε τα φαινόμενα της σήψης και της διάλυσης που εμφανίζονται όταν ένας οργανισμός τελειώνει και πνέει τα λοίσθια προσπαθώντας λυσσασμένα να κρατηθεί στη ζωή, ενώ δεν ξέρει ή ακριβώς επειδή ξέρει ότι έχει ήδη τελειώσει. Δεν χρειάζεται ταραχή ή θλίψη, είναι μέσα στη νομοτέλεια των πάντων η ώρα που κάτι τελειώνει.

Υπάρχει ελπίδα μετά το τέλος;

Μόνο ελπίδα υπάρχει, γιατί γεννιέται μια καινούργια αρχή, μια νέα ζωή. Ο φόβος είναι που μας κάνει να μην κάνουμε το βήμα. Και τον φόβο τον διαχειρίζονται επιστημονικά όλα τα κέντρα εξουσίας.

Πώς είναι να υποδύεστε έναν ρόλο εξουσίας σε μια εποχή που η εξουσία αποτελεί έννοια παρεξηγήσιμη;

Η εξουσία και τα παιχνίδια της υπάρχουν παντού, όχι μόνο στην κοινωνία αλλά και εντός, στην ψυχή του ανθρώπου. Ο Χαμ και ο Κλοβ, οι ήρωες στο «Παιχνίδι του τέλους», θα μπορούσαν να είναι όψεις ενός και μόνου ανθρώπου, που φέρει τόσο τον θύτη όσο και το θύμα, τα εκδηλώνει ανάλογα με τις συνθήκες. Ο Μπέκετ αποκαλύπτει όλες τις κινήσεις της ψυχής και στη μία και στην άλλη περίπτωση, όπως και τη μεταξύ τους σχέση...

Τι δηλώνει ο πόλεμος που έχει ξεσπάσει για την υποδοχή των προσφύγων στις τοπικές κοινωνίες;

Δεν θα έπρεπε να μας εκπλήσσει ούτε η σκληρότητα ούτε η υποκρισία. Ο πολιτισμός μας ακόμα αγνοεί την καρδιά, άρα και τη συμπόνια και την αλληλεγγύη. Είναι ακόμα στη φάση του στομαχιού, της επιθυμίας, της φιλοδοξίας, του πλούτου, του ατομικισμού. Το ότι υπάρχουν πιο προχωρημένες συνειδήσεις που έχουν καρδιά και συμπονούν -κι ευτυχώς στον τόπο μας είναι πολλοί αυτοί- απλώς δείχνει ότι κάποια μέρα αυτό θα γίνει κατάκτηση και της κοινωνίας, σαν μια λογική συνύπαρξης και κοινού συμφέροντος. Η καρδιά είναι ακόμα το ζητούμενο.

Πολύς λόγος έχει γίνει τελευταία για το «σύμφωνο συμβίωσης». Πώς τοποθετείστε απέναντι σε αυτό;

Τίποτα που εκδηλώνεται στη φύση δεν είναι αφύσικο, εφόσον υπάρχει. Επομένως, μια θεσμική κάλυψη μιας διαφορετικότητας στη φύση έχει ήδη αργήσει, και ευνοεί κάθε μικρονοϊκό ρατσισμό και σύγχρονο Καιάδα. Μπρρρρ.

Ποια θεωρείτε ότι θα είναι η σταγόνα που θα κάνει το ποτήρι να ξεχειλίσει προκειμένου να αντιδράσει ο Ελληνας σε όλο αυτό που βιώνει;

Δεν ξέρω. Ακόμα ζούμε στη φάση της σιωπής, ακόμα κι αν φωνάζουμε, εσωτερικά σωπαίνουμε και ψάχνουμε για τις απαντήσεις, για τις αιτίες που μας έφεραν εδώ. Είναι πολύ βολικό να τα ρίχνουμε όλα στους ξένους. Ομως, όπως έλεγε ένας από τους έντιμους πολιτικούς, που εκτιμώ και που τώρα είναι εκτός στίβου, «ο εσωτερικός εχθρός είναι πιο επικίνδυνος».

ΑΝΤΙΓΟΝΗ ΚΑΡΑΛΗ
akarali@pegasus.gr

 Πηγή: ΕΘΝΟΣ

........................................................................................................

.........................................................................................................

ΠΟΙΟ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΟ ΑΜΑΡΤΗΜΑ ΟΛΩΝ ΜΑΣ; (επανάληψη)

"....Ίσως το διαχρονικό αμάρτημα όλων μας
στην Εκκλησία

να είναι


ότι θέλουμε

να διδάξουμε  και να ωφελήσουμε

μέσα από το θάνατο του άλλου


και όχι τον δικό μας"

(Πατήρ Βασίλειος Θερμός,
από το βιβλίο του "Οδύνη Σώματος Χριστού"
εκδόσεις "Ακρίτας" σελ.80)